1 Kings 22

¹Nakwali na kikala goya hali Isilaeli na Alamu kwa mhela wa miyaka jidatu.

²Kuli mwaka awo wa kadatu, Yehoshafati, mndewa wa Yuda nakaluta kumjendela Ahabu, mndewa wa Isilaeli.

³Ahabu nakawalonjela vilongozi wa heye, “Ndaze, hamvizelele kota Lamoti-gileadi ndo wa hetwe? Lekachoni lelo twangulemwela kuuhola kulawa kwa mndewa wa Alamu?”

⁴Lelo, nakamuuza Yehoshafati, “Ndaze, koluta hamwe na heni kitowa ako Lamoti-gileadi?” Naye Yehoshafati nakamwidichila mndewa wa Isilaeli, “Ena, heni na hegwe ndo chinhu chimwe na wanhu wa heni ndo kota wanhu wa hegwe na falasi wa heni ndo kota falasi wa hegwe.”

⁵Yehoshafati nakalutilila kumlonjela mndewa wa Isilaeli, “Waluche kumuuza Mkulu Nguluwi tandi.”

⁶Ahyo, Ahabu, mndewa wa Isilaeli, nakawegala waloli kota miya zine, nakawauza, “Ndaze, ndute kuutowa muji wa Lamoti-gileadi ama ndeche kuluta?” Nawo nawamwidichila, “Ulute, kwa vila Mkulu Nguluwi kouwika muji wa Lamoti-gileadi mmoko mwa mndewa.”

⁷Ila Yehoshafati nakauza, “Ndaze, haduhu mloli yunji wa Mkulu Nguluwi hano yawele toweza kumuuza?”

⁸Mndewa wa Isilaeli nakamwidichila Yehoshafati, “Kabaha, nakapona munhu yumwe yawele kwa kukolela heye toweza kumuuza Mkulu Nguluwi, ila ndangumzudila kwa vila halingulavya uloli unojile kuwala heni, ila kangulavyaga uloli wihile hela. Mloli ayo ndo Mikaya, mwana wa Imula.” Yehoshafati nakedichila, “Mndewa halinguganigwa kulonga ahyo.”

⁹Lelo Ahabu, mndewa wa Isilaeli, nakamchema chitumagwa yumwe na kumlonjela, “Migale himahima Mikaya, mwana wa Imula.”

¹⁰Lowawele wavalile mikanzu ja hewo ja chiundewa, mndewa wa Isilaeli na Yehoshafati, mndewa wa Yuda, nawali kuli vigoda vya hewo vya chiundewa kuli honhu ha kupululila nyhule, hali lwizi lwa kwinjilila Samaliya, hamwe na waloli weng'ha wawele wolavya uloli hali hewo.

¹¹Mhela awu Sedekiya, mwana wa Kenaana, nayali yagongomanye mbalati za chuma, nakawikula yolonga hino, “Mkulu Nguluwi kangulonga hino, ‘Kwa mbalati azi kowatowa na kuwahilula kumbele Waalamu mbaka howodumigwa.’ ”

¹²Waloli weng'ha nawali wolavya uloli wuwula wolonga, “Utowe muji wa Lamoti-gileadi leka usumye, kwa vila Mkulu Nguluwi kouwika mmoko mwa hegwe.”

¹³Mhela awo, yula chitumagwa yalajizwe kumchema Mikaya, nakamlonjela, “Ulole, waloli weng'ha ndo kota munhu yumwe, wangulavya uloli kuwala kusumya kwa mndewa. Fola nagwe uwe kota hewo, ulavye uloli ulinguwala ganojile kuwala mndewa.”

¹⁴Ila Mikaya nakalonga, “Ndangilaha kwa Mkulu Nguluwi yawele mkomu, ndolonga gala goyondonjela Mkulu Nguluwi.”

¹⁵Lelo Mikaya loyafichile hali mndewa, mndewa nakamuuza, “Ndaze Mikaya, tulute kitowa ngondo ako Lamoti-gileadi ama tuleche kuluta?” Mikaya nakamwidichila, “Ulute na usumye, kwa vila Mkulu Nguluwi kouwika mmoko mwa hegwe.”

¹⁶Ila mndewa nakamlonjela, “Ndokudita wilahe mala zilinga leka uleche kundonjela chinhu choneche ila kukomya hela kwa itagwa lya Mkulu Nguluwi?”

¹⁷Ahyo Mikaya nakedichila, “Nambona wanhu weng'ha wa Isilaeli nawasambaluka kuli vidunda kota ming'holo jilihela mdimi, naye Mkulu Nguluwi nakalonga, ‘Wanhu wano wahela chilongozi. Waleche leka chila munhu yalute haluga ha heye kwa kikala goya.’ ”

¹⁸Mndewa wa Isilaeli nakamlonjela Yehoshafati, “Sikulonjele kota kangulavyaga uloli kuwala mbuli zihile hela na haziwele zinojile?”

¹⁹Mikaya nakalutilila kulonga, “Lelo uhuliche ulonzi wa Mkulu Nguluwi. Nandimona Mkulu Nguluwi yekalise kuli chigoda cha heye cha undewa na wahilisi weng'ha wawele wemile hafungo ha heye, kuli ubanzi wa heye wa kumoso na wa kudilo.

²⁰Mkulu Nguluwi nakauza, ‘Whaani yomhada Ahabu leka yalute kuutowa muji wa Lamoti-gileadi, leka yalute kuli kubagama ako?’ Chila munhu nakedichila kota vyoyejesile.

²¹Hamba muhe nawuya na kwima hali Mkulu Nguluwi na kulonga, ‘Ndomhada.’

²²Mkulu Nguluwi nakauuza, ‘Kwa nzila yachi?’ Nawo nawidichila, ‘Ndoluta na kuwadita waloli wa heye weng'ha walonje udesi.’ Mkulu Nguluwi nakaulonjela, ‘Koweza kumhada. Lelo ulute ukadite ahyo.’

²³Ahyo Mkulu Nguluwi nakawadita awa waloli wa hegwe weng'ha walonje udesi. Mkulu Nguluwi nakalajiza kubagama kukuyile.”

²⁴Hamba Sedekiya, mwana wa Kenaana, nakamhejelela Mikaya na kumzabula mizeze na kumuuza, “Kulawa nili awo Muhe wa Mkulu Nguluwi naundeka na kuya kulongasa na hegwe?”

²⁵Mikaya nakedichila, “Kovizela zuwa alyo louluta na kivisa kuli chihengo cha mgati.”

²⁶Hamba mndewa wa Isilaeli nakalajiza, “Mumhole Mikaya na mumhiluse kwa Amoni, mkulu wa muji na kwa Yoashi, mwana wa mndewa.

²⁷Mkalonje kota mndewa kangulonga hino, ‘Mumuwiche mchinweng'ho munhu ayo na mleche kumha chinhu choneche, ila ibumunda na mazi mbaka hondikuya kwa kikala goya.’ ”

²⁸Mikaya nakalonga, “Wone kohiluka kwa kikala goya, Mkulu Nguluwi kowa halongase na heni.” Hamba nakalutilila kulonga, “Mhulichize ulonzi wa heni hemwe wanhu weng'ha!”

²⁹Lelo mndewa wa Isilaeli na Yehoshafati, mndewa wa Yuda, nawaluta Lamoti-gileadi.

³⁰Mndewa wa Isilaeli nakamlonjela Yehoshafati, “Ndokwinjila kuli kitowa ngondo kuno mbele vilivinji kwa kuvala mivalo johajiwele ja chiundewa, ila hegwe uvale ikanzu lya hegwe lya chiundewa.” Ahyo mndewa wa Isilaeli nakaluta kitowa ngondo ne kuvala mivalo ja chiundewa.

³¹Mhela awo mndewa wa Alamu nayali yawalajize wakulu wa wamizi wa heye makumi gadatu na weli wa mituka ja kitowa ngondo, yolonga, “Mleche kitowa na munhu yoneche yula, yawe mkulu ama mdodo, ila mitowe na mndewa wa Isilaeli hela.”

³²Mhela wala wakulu wa wamizi wa ngondo lowamonile Yehoshafati, nawejesa, “Ena, ayu ndo mndewa wa Isilaeli.” Ahyo nawaluta kwa heye leka wamtowe, ila Yehoshafati nakatowa iyowe.

³³Ahyo, wala wakulu wa wamizi lowawene kota hawele mndewa wa Isilaeli, nawaleka kumuwinza.

³⁴Ila munhu yumwenga nakakwega upinde wa heye ne kunuwila na kumhoma mndewa wa Isilaeli hagati ha honhu halinguting'hana mivalo ja heye ja chuma. Mndewa nakamlonjela yalingwendesa mutuka wa heye, “Galamula mutuka na umbuse kuli kitowa, nandumizwa.”

³⁵Ngondo nailutilila nemisi yeng'ha kuno mndewa nakegamizwa mgati mwa mutuka yochilola na Waalamu. Danda kulawa kuli chilonda cha heye nayali ichililika mgati mwa mutuka na loifichile matinazo, nakabagama.

³⁶Isanya vyoliwele lizinga, ilajizo nalilavigwa, “Chila munhu yahiluche kuli muji wa heye na chila munhu kuli isi ya heye!”

³⁷Lelo mndewa Ahabu nakabagama, mtufi wa heye nauhilikwa Samaliya na kutiligwa ako.

³⁸Mutuka wa heye wa kubulunwa nauhovujigwa kuli ilamba lidodo lya Samaliya, honhu hawele wang'hondwa nawoga aho na mibwa najimyanga danda ya heye kwa kiwhana na ulonzi wa Mkulu Nguluwi vyoulonjile.

³⁹Madito ganji ga ulongozi wa mndewa Ahabu, hamwe na geng'ha goyaditile na ng'handa ya chiundewa yaizenjile na kuinoliga kwa mbalati za nhembo na miji jeng'ha yajizenjile, nagandichigwa kuli chitabu cha kukumbuchila kwa wandewa wa Isilaeli.

⁴⁰Ahabu loyabagame, Ahasiya mwanage, nakawa mndewa honhu ha heye.

⁴¹Yehoshafati, mwana wa Asa, nakawa mndewa wa isi ya Yuda kuli mwaka wa kane wa ulongozi wa Ahabu, mndewa wa Isilaeli.

⁴²Yehoshafati nayali na miyaka makumi gadatu na jihano loyaluche kulongoza. Nakalongoza ako Yelusalemu kwa miyaka makumi meli na jihano. Mayake nayali yochemigwa Asuba, mhinza wa Shilihi.

⁴³Nakadita mbuli zinojile hali Mkulu Nguluwi kota vyoyaditile Asa, mhaza wa heye, ila hala honhu ha kufugamila milungu hahosigwe. Wanhu nawalutilila kulavya nhambiko na kufunyiza ubani ako.

⁴⁴Yehoshafati nayali na kikala goya na mndewa wa Isilaeli.

⁴⁵Mbuli zinji za ulongozi wa Yehoshafati na mbuli za heye zilingulutilila goya na kidaha kwa heye kuli kitowa ngondo, nagandichigwa kuli chitabu cha kukumbuchila kwa wandewa wa Yuda.

⁴⁶Walume wang'hondwa wa kuli honhu ha kufugamila wawele nawapona ako kulawa loukolile ulongozi wa Asa, mhaza wa heye, nakawosa.

⁴⁷Kulawa aho Edomu nayali ilihela mndewa. Isi ayo nailongozwa na mtanzi wa mndewa.

⁴⁸Mhela awo Yehoshafati nakagongomanya meli nyinji za Talishishi, kwa chiwalo cha kugula na kuguza vinhu leka kuluta Ofili kuhola zahabu, ila haziwezile kujenda ako, kwa vila nazibeneka ako Esioni-gebeli.

⁴⁹Lelo Ahasiya, mwana wa Ahabu, nakamlonjela Yehoshafati, “Waleche vitumagwa wa heni wajende hamwe na vitumagwa wa hegwe,” ila Yehoshafati nakalema.

⁵⁰Hamba Yehoshafati nakabagama na kutiligwa hamwe na wasekulu wa heye, kuli vilaga vya chiundewa kuli muji wa Daudi, sekulu wa heye. Yeholamu, mwanage nakawa mndewa honhu ha heye.

⁵¹Ahasiya, mwana wa Ahabu, nakawa mndewa wa Isilaeli ako Samaliya kuli mwaka wa kumi na saba wa ulongozi wa Yehoshafati, mndewa wa Yuda. Naye nakalongoza kuli Isilaeli kwa miyaka mili.

⁵²Ahasiya nakadita gehile hali Mkulu Nguluwi, nakawinza nzila za mhaza wa heye na za mayake na za Yeloboamu, mwana wa Nebati, yawele nakawambuza Waisilaeli kudita gehile.

⁵³Nakamkolela mijito na kumfugamila Baali, nakamzudiza Mkulu Nguluwi, Nguluwi wa Isilaeli, kota vyoyaditile mhaza wa heye.